- Η αιχμή προς τους παραδοσιακούς κατασκευαστές
- Το μέλλον της αγοράς μοτοσυκλέτας
- Το καρφί για την Ducati
- Γιατί οι υπόλοιποι κατασκευαστές δεν παρουσιάζουν ηλεκτρικές μοτοσυκλέτες
- Η μικρότερη διαφορά μεταξύ stock και εργοστασιακής μοτοσυκλέτας
Πριν από λίγα χρόνια, η ιδέα ότι μια ηλεκτρική μοτοσυκλέτα θα μπορούσε να μπει στα σοβαρά απέναντι στα καθιερωμένα motocross και enduro μοντέλα ακουγόταν περισσότερο σαν υπερβολή παρά σαν ρεαλιστικό σενάριο. Οι περισσότεροι βλέπαμε τα ηλεκτρικά ως κάτι ενδιαφέρον, ίσως χρήσιμο για το μέλλον, αλλά όχι ως άμεση απειλή για τον κόσμο της βενζίνης, του συμπλέκτη, του κιβωτίου και του φίλτρου αέρα.
Ο Anton Wass, ιδρυτής και CEO της Stark Future, δεν το βλέπει έτσι. Στη νέα του εμφάνιση στο Gypsy Tales Podcast1, σε συνέντευξη με τον Jase Macalpine, μιλά με εντυπωσιακή βεβαιότητα και δεν προσπαθεί απλώς να πείσει την αγορά ότι τα ηλεκτρικά “έχουν θέση” στο off-road. Προχωρά πολύ παραπέρα: υποστηρίζει ότι σε δέκα χρόνια ο μόνος λόγος για να αγοράζει κάποιος βενζινοκίνητη μοτοσυκλέτα θα είναι η νοσταλγία!
Είναι μεγάλη κουβέντα. Ίσως υπερβολική. Ίσως προκλητική. Αλλά σίγουρα δεν μπορεί πλέον να αγνοηθεί.
Όχι η καλύτερη ηλεκτρική μοτοσυκλέτα. Η καλύτερη μοτοσυκλέτα.
Το πιο ενδιαφέρον στην τοποθέτηση του Wass δεν είναι μόνο η “επίθεση” στους κινητήρες εσωτερικής καύσης. Είναι ο τρόπος με τον οποίο η Stark Future τοποθετεί τον εαυτό της. Δεν παρουσιάζεται ως εταιρεία που θέλει να φτιάξει “την καλύτερη ηλεκτρική μοτοσυκλέτα”. Παρουσιάζεται ως εταιρεία που θέλει να φτιάξει την καλύτερη μοτοσυκλέτα γενικά.
Ο Wass επιμένει πως η ηλεκτρική πλατφόρμα έχει ήδη τόσα πλεονεκτήματα που, για τον ίδιο, κάνει το παραδοσιακό πακέτο κινητήρας-συμπλέκτης-κιβώτιο να μοιάζει όλο και πιο παρωχυμένο.
Η ατάκα του για το “γιατί αλλάζω ταχύτητες με το πόδι; γιατί καθαρίζω φίλτρο αέρα κάθε εβδομάδα;” είναι χαρακτηριστική.
Η αιχμή προς τους παραδοσιακούς κατασκευαστές
Ένα από τα πιο αιχμηρά σημεία της συνέντευξης είναι η κριτική του Wass προς τους μεγάλους κατασκευαστές μοτοσυκλετών. Η άποψή του είναι πως τα τελευταία 40 χρόνια η εξέλιξη στις μοτοσυκλέτες εσωτερικής καύσης ήταν περισσότερο βελτίωση παρά επανάσταση.
Αναφέρει χαρακτηριστικά τα συστήματα ABS, τον ψεκασμό, τη μίζα και γενικά τα ηλεκτρονικά ως βασικά παραδείγματα εξέλιξης υποστηρίζοντας ότι πολλά από αυτά δεν γεννήθηκαν πραγματικά μέσα στη μοτοσυκλετιστική βιομηχανία. Ήρθαν από την αυτοκινητοβιομηχανία και εταιρείες όπως η Bosch και η Continental και προσαρμόστηκαν αργότερα στις μοτοσυκλέτες.
Εδώ υπάρχει μια δόση αλήθειας, αλλά και μια δόση “πρόκλησης”. Οι off-road μοτοσυκλέτες μπορεί να μην έχουν εξελιχθεί δραματικά ως προς τα τεχνικά χαρακτηριστικά αλλά έχουν εξελιχθεί πολύ σε τομείς που δεν φαίνονται στα χαρτιά (πλαίσια, αναρτήσεις, εργονομία, αξιοπιστία κλπ). Σίγουρα όμως η βασική αρχιτεκτονική τους παραμένει ίδια εδώ και δεκαετίες.
Το μέλλον της αγοράς μοτοσυκλέτας
Ο Wass θεωρεί πως η εξέλιξη στον χώρο των μοτοσυκλετών βρίσκεται λίγο πιο πίσω στις εξελίξεις, σε σχέση με αυτή των αυτοκινήτων. Θεωρεί πως η κρίση που χτυπάει τώρα τους άλλοτε κραταιούς κατασκευαστές, θα έρθει και στον χώρο των δύο τροχών καθώς η τεχνολογία καλπάζει.
Δεν παραλείπει να αναφερθεί στην ταχεία άνοδο εταιρειών όπως η CFMOTO και η KOVE και εκφράζει την πεποίθησή του πως αν η Stark Future διατηρήσει τη δυναμική της, θα μπορεί να πουλάει εκατομμύρια μοτοσυκλετών σε 10 χρόνια.
“Αν η Stark Future διατηρήσει τη δυναμική της, θα μπορεί να πουλάει εκατομμύρια μοτοσυκλετών σε 10 χρόνια.”
Anton Wass
Το καρφί για την Ducati
“’Ημουν πολύ ενθουσιασμένος όταν η Ducati ανακοίνωσε πως θα παρουσιάσει motocross μοτοσυκλέτα, καθώς στο παρελθόν έχουν σχεδιάσει απίθανες μοτοσυκλέτες. Όμως τι απογοήτευση, αυτή η μοτοσυκλέτα είναι άσχημη” λέει ο Wass και εικάζει πως ίσως ο στόχος των ανθρώπων της εταιρείας ήταν “απλά να φτάσουν τη Honda” αντιγράφοντας το πλαίσιο και φτιάχνοντας έναν καλύτερο κινητήρα.
Γιατί οι υπόλοιποι κατασκευαστές δεν παρουσιάζουν ηλεκτρικές μοτοσυκλέτες
Σε ερώτηση του Jase Macalpine, “γιατί οι υπόλοιποι κατασκευαστές δεν ακολουθούν στην εξέλιξη των ηλεκτρικών μοτοσυκλετών, ο Wass απαντάει πως αυτό είναι συνδυασμός δύο πραγμάτων: “απόδοση και κόστος“.
Όπως εξηγεί, έχοντας μιλήσει με στελέχη κορυφαίων εταιρειών, έχει μάθει ότι δυσκολεύονται να πετύχουν αντίστοιχες επιδόσεις, αλλά και να φτάσουν σε ανταγωνιστικό κόστος παραγωγής. Εκεί θεωρεί ότι βρίσκεται ένα από τα βασικά πλεονεκτήματα της Stark Future, καθώς η εταιρεία ελέγχει εσωτερικά την τεχνολογία της: δεν αγοράζει έτοιμο inverter, BMS2 ή μπαταρία, αλλά σχεδιάζει και κατασκευάζει το σύστημα από πολύ πιο βασικό επίπεδο, ξεκινώντας ουσιαστικά από τα chips.
Έτσι, μπορεί να προσφέρει μια μοτοσυκλέτα με τιμή κοντά σε αυτή μιας αντίστοιχης βενζινοκίνητης, κάτι που για τον Wass είναι κρίσιμο. Γιατί, όπως λέει, αν ένας παραδοσιακός κατασκευαστής παρουσιάσει κάτι αντίστοιχο αλλά με τιμή 20.000 ευρώ, πολύ απλά «δεν θα δουλέψει». Αν θέλουν να μείνουν στο παιχνίδι, θα πρέπει να βρουν τη λύση αλλιώς τα πράγματα (για αυτούς) θα είναι πολύ δύσκολα.
Η μικρότερη διαφορά μεταξύ stock και εργοστασιακής μοτοσυκλέτας
Ο Wass στέκεται και σε ένα ακόμη ενδιαφέρον σημείο: τη διαφορά ανάμεσα σε μια μοτοσυκλέτα παραγωγής και μια πραγματικά εργοστασιακή αγωνιστική μοτοσυκλέτα. Όπως λέει, οι εργοστασιακές ομάδες γνωρίζουν “χίλια πράγματα” που κάνουν τη διαφορά ανάμεσα σε ένα stock μοντέλο και μία factory μοτοσυκλέτα.
Ειδικά στα 250, αυτό δημιουργεί τεράστιο χάσμα: ακόμη κι αν ένας ιδιώτης αναβάτης είναι εξίσου ικανός, χωρίς αντίστοιχο εξοπλισμό δύσκολα μπορεί να σταθεί απέναντι σε μια εργοστασιακή μοτοσυκλέτα.
Εκεί, σύμφωνα με τον Wass, ένας ηλεκτροκινητήρας αλλάζει τα δεδομένα, γιατί αυτό που χρησιμοποιούν οι αναβάτες της Stark σε παγκόσμιο επίπεδο είναι ουσιαστικά το ίδιο με της μοτοσυκλέτας παραγωγής — με μικρές διαφορές, όπως ελαφρύτερη μπαταρία στο SuperEnduro και κάποιες ρυθμίσεις στο software. Έτσι, το εμπόδιο εισόδου για περισσότερους αναβάτες γίνεται χαμηλότερο, κάτι που θεωρεί καλό και για το ίδιο το άθλημα.
Το software ως νέο “εξάρτημα” της μοτοσυκλέτας
Εκεί που η VARG ξεφεύγει περισσότερο από τη λογική της παραδοσιακής μοτοσυκλέτας είναι στο software. Ο Wass μιλά για μια μοτοσυκλέτα που δεν μένει ίδια μετά την αγορά της, αλλά βελτιώνεται συνεχώς. Περισσότερες ρυθμίσεις, καλύτερη λειτουργία, νέα χαρακτηριστικά, navigation, lap modes, group ride, traction control.
Αυτή ίσως είναι μία από τις μεγαλύτερες αλλαγές. Μέχρι σήμερα, αγοράζαμε μια μοτοσυκλέτα και οι ουσιαστικές αναβαθμίσεις έρχονταν κυρίως με το επόμενο μοντέλο ή με aftermarket λύσεις. Στον κόσμο της Stark, η μοτοσυκλέτα μπορεί να αλλάζει με update.
Το πρόσφατο traction control είναι χαρακτηριστικό παράδειγμα. Σύμφωνα με όσα αναφέρθηκαν, ήταν ένα από τα πιο πολυζητημένα χαρακτηριστικά από τους ιδιοκτήτες VARG και ήρθε απλά ως αναβάθμιση λογισμικού.
Οι αγώνες ως απόδειξη
Η Stark δεν περιορίστηκε στο να παρουσιάσει ένα εντυπωσιακό μοντέλο παραγωγής. Μπήκε και στους αγώνες. Και αυτό έχει σημασία, γιατί ο κόσμος του off-road δεν πείθεται εύκολα από τα τεχνικά χαρακτηριστικά. Θέλει να δει μοτοσυκλέτες να πιέζονται, να πέφτουν, να ανεβαίνουν ανηφόρες, να δουλεύουν σε λάσπη, σκόνη, πέτρες, κορμούς και ειδικές διαδρομές.
Ο Wass θεωρεί ότι η συμμετοχή σε αγώνες έχει ήδη αποδείξει πως το ηλεκτρικό δεν είναι πλέον θεωρία. Από την άλλη, εδώ πρέπει να μπει και η απαραίτητη παρατήρηση καθώς το κλασικό enduro μεγάλης διάρκειας, οι εκδρομές και τα rally έχουν ακόμα απαιτήσεις (αυτονομία, φόρτιση, υποδομές) που η ηλεκτροκίνηση δεν μπορεί ακόμα να καλύψει.
Η μπαταρία δεν είναι απλώς “ρεζερβουάρ”
Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα σημεία της συζήτησης είναι η προσέγγιση του Wass στο θέμα της μπαταρίας. Για τη Stark είναι δομικό κομμάτι της μοτοσυκλέτας, είναι βάρος, είναι κόστος, είναι ψύξη, είναι software, είναι διαχείριση ενέργειας.
Ο Wass εξηγεί γιατί η εταιρεία δεν πιστεύει τόσο στη λογική των εναλλάξιμων μπαταριών. Μια μεγάλη μπαταρία είναι βαριά, ακριβή και αν πρέπει να γίνει εύκολα αφαιρούμενη, τότε η μοτοσυκλέτα θα χρειαστεί επιπλέον μηχανισμούς, περισσότερο βάρος και πιθανώς συμβιβασμούς στη δομή της. Η δική του απάντηση είναι η γρήγορη φόρτιση: να μπορείς να σταματάς, να φορτίζεις και να συνεχίζεις.
Το μεγάλο στοίχημα: αλλαγή νοοτροπίας
Ίσως το σημαντικότερο εμπόδιο για τη Stark, σύμφωνα με τον Wass, δεν είναι η τεχνολογία, αλλά η νοοτροπία. Η πρόβλεψη του Anton Wass είναι ότι σε 10 χρόνια οι βενζινοκίνητες μοτοσυκλέτες θα αγοράζονται σχεδόν μόνο για λόγους νοσταλγίας. Ίσως υπερβολικά τολμηρή, ειδικά αν μιλάμε για όλες τις κατηγορίες, όλες τις χώρες και όλες τις χρήσεις. Η πραγματικότητα του off-road είναι σκληρή, πρακτική και συχνά μακριά από ιδανικές υποδομές.
Όμως το ερώτημα που θέτει είναι σωστό: αν μια ηλεκτρική μοτοσυκλέτα γίνει γρηγορότερη, πιο εύκολη στη χρήση, λιγότερο απαιτητική στη συντήρηση και αρκετά πρακτική σε αυτονομία και φόρτιση, τότε ποιο θα είναι το πραγματικό επιχείρημα υπέρ της βενζίνης; Σήμερα, για πολλούς από εμάς, το επιχείρημα υπάρχει ακόμα. Είναι πρακτικό, συναισθηματικό και πολιτισμικό. Αλλά η Stark Future δείχνει ότι αυτό το επιχείρημα δεν θα είναι για πάντα αυτονόητο.
- Gypsy Tales Podcast: Το όνομα βασίζεται στον σύγχρονο ορισμό του «τσιγγάνου» ως περιπλανώμενου ή νομάδου, αντανακλώντας τον τρόπο ζωής του Macalpine, ο οποίος ταξίδευε σε όλο τον κόσμο για να καταγράψει τις ζωές των αθλητών ↩︎
- BMS = Battery Management System (σύστημα διαχείρισης μπαταρία) ↩︎
